Onderzoek en pers: open grondwaterdata
Schrijf je over droogte, funderingen of waterbeheer? Op deze pagina vind je onze cijfers, de methode erachter en een open API. Alles is vrij te gebruiken met bronvermelding.
Wat deze dataset is
Grondwaterstandkaart.nl volgt 16.395 grondwatermeetputten verspreid over alle Nederlandse provincies. De ruwe meetreeksen komen uit de Basisregistratie Ondergrond (BRO), de wettelijke registratie waar waterschappen, provincies en drinkwaterbedrijven hun metingen aanleveren. Wij aggregeren die reeksen naar maand- en daggemiddelden en berekenen daaruit een landelijke droogte-indicator.
De indicator beantwoordt een simpele vraag: welk percentage van de meetputten staat lager dan normaal voor deze tijd van het jaar? "Normaal" is daarbij het eigen gemiddelde van die put voor dezelfde kalendermaand in de vijf voorgaande jaren. Elke put wordt dus alleen met zichzelf vergeleken, waardoor duinen, polders en zandgronden eerlijk meetellen.
Actuele stand
Per provincie
| Provincie | Meetputten | Waarvan lager dan normaal | Lager (%) | Gem. afwijking (cm) |
|---|---|---|---|---|
| Drenthe | 698 | 605 | 87,1 | -27 |
| Flevoland | 354 | 102 | 29,1 | -16 |
| Fryslân | 232 | 117 | 50,6 | -14 |
| Gelderland | 1313 | 989 | 76,1 | -29 |
| Groningen | 150 | 84 | 56,0 | -18 |
| Limburg | 1281 | 953 | 75,3 | -30 |
| Noord-Brabant | 2931 | 2283 | 78,7 | -34 |
| Noord-Holland | 2174 | 1314 | 63,2 | -18 |
| Overijssel | 2292 | 1327 | 58,1 | -16 |
| Utrecht | 1075 | 669 | 76,9 | -24 |
| Zeeland | 144 | 102 | 77,3 | -43 |
| Zuid-Holland | 3724 | 2119 | 59,6 | -16 |
Open API
Dezelfde cijfers zijn machineleesbaar beschikbaar, zonder key of registratie:
GET https://grondwaterstandkaart.nl/api/onderzoekDe respons is JSON met de landelijke indicator (percentage lager, normaal en hoger, aantal putten, peildatum) en per provincie het aantal putten, het aantal dat lager staat dan normaal en de gemiddelde afwijking in meters. De data wordt dagelijks bijgewerkt en is maximaal een uur gecachet. Voor kaartweergaven zijn er daarnaast /api/putten?bbox=... (putten in een kader) en /api/choropleth (gemeentekleuren).
Gebruiksvoorwaarden en citeren
Onze berekeningen en aggregaties zijn beschikbaar onder CC BY 4.0: vrij te gebruiken, ook commercieel, met bronvermelding "Grondwaterstandkaart.nl". De onderliggende ruwe meetreeksen zijn open overheidsdata uit de Basisregistratie Ondergrond; vermeld bij hergebruik daarvan ook "Bron: Basisregistratie Ondergrond (BRO)".
Voorbeeldzin voor in een artikel: "Volgens Grondwaterstandkaart.nl, dat duizenden meetputten uit de Basisregistratie Ondergrond volgt, staat momenteel X procent van de putten lager dan normaal voor de tijd van het jaar."
Wat de cijfers wel en niet zeggen
- De indicator meet grondwater, niet neerslagtekort. Hij reageert trager dan het weer en is daardoor juist geschikt voor structurele droogte.
- Putten verschillen in meetfrequentie; sommige reeksen lopen dagen tot weken achter op vandaag. De peildatum van de recentste meting staat in de API.
- De putselectie is gespreid over het land maar niet formeel representatief gewogen; voor officiele droogtebesluiten is de Droogtemonitor van de LCW leidend.
- Vergelijkingen per put vereisen minimaal twee jaar aan historie in dezelfde kalendermaand; putten zonder voldoende historie tellen niet mee.
Vragen, maatwerk of interviews
Wil je een uitsnede per gemeente of regio, duiding bij de cijfers of een quote? Neem contact op via het contactformulier; we reageren doorgaans dezelfde werkdag. Zie ook de achtergrond op grondwater uitgelegd en de actuele situatie op de droogtepagina.
